"Ít nhất hai siêu tàu chở dầu thuộc Công ty Vận tải dầu Quốc gia Iran (NITC) là DIONA (9569695) và HERO2 (9362073) đã rời khu vực bị hải quân Mỹ phong tỏa,vận chuyển tổng cộng khoảng 3,8 triệu thùng dầu thô của Iran",trang theo dõi vận tải dầu mỏ TankerTrackers đăng trên X ngày 17/6.

Thông tin của TankerTrackers dựa trên dữ liệu theo dõi kỹ thuật số,đồng thời được đối chiếu và xác nhận bằng ảnh vệ tinh.

TankerTrackers sau đó cập nhật thêm rằng một tàu chở dầu khác của NITC cũng đã "vượt qua khu vực,mang theo 1 triệu thùng dầu thô của Iran".

Những thông tin này cho thấy Mỹ dường như đã dỡ bỏ lệnh phong tỏa vốn áp dụng với tất cả tàu đến và đi từ cảng của Iran. Diễn biến này xảy ra hai ngày trước khi Washington và Tehran dự kiến ký thỏa thuận hòa bình tại khu nghỉ dưỡng núi Burgenstock ở Thụy Sĩ. Văn kiện đã được các bên đồng thuận về nguyên tắc,nhưng vẫn còn thiếu nhiều chi tiết,như chương trình hạt nhân của Iran và lộ trình dỡ bỏ trừng phạt.

Wall Street Journal hôm 16/6 đưa tin theo thỏa thuận chấm dứt chiến sự,Mỹ để Iran lập tức nối lại hoạt động bán dầu và nhiên liệu. Việc miễn áp dụng trừng phạt đối với xuất khẩu dầu sẽ có hiệu lực ngay sau lễ ký,đồng thời mở rộng sang các dịch vụ như ngân hàng,vận tải và bảo hiểm.

Tàu dầu DIONA của Iran hồi năm 2018. Ảnh: Marine Traffic

Theo giới chức,các cuộc thương lượng về thỏa thuận cuối cùng sẽ bắt đầu ngay sau lễ ký tại Thụy Sĩ và kéo dài 60 ngày,nhằm đưa ra quyết định về tương lai chương trình hạt nhân Iran cũng như kế hoạch dỡ bỏ lệnh trừng phạt kinh tế quốc tế đối với Tehran.

Thông tin eo biển Hormuz sẽ mở lại đã khiến giá dầu thế giới giảm mạnh. Tuy nhiên,sự lạc quan rằng cuộc chiến có thể sắp kết thúc đã phần nào bị phủ bóng bởi các đợt tấn công mới của Israel ở miền nam Lebanon. Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu tuyên bố lực lượng nước này sẽ tiếp tục hiện diện tại Lebanon,Syria và Dải Gaza "chừng nào còn cần thiết".

Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi hôm 16/6 nói rằng nội dung quan trọng nhất của thỏa thuận là chấm dứt ngay lập tức và vĩnh viễn giao tranh trên mọi mặt trận,bao gồm cả ở Lebanon. Theo ông,việc chấm dứt chiến sự sẽ chưa thể được coi là hoàn tất "nếu lực lượng Israel chưa rút khỏi các vùng lãnh thổ mà họ đã chiếm giữ trong cuộc chiến này".

Vị trí eo biển Hormuz. Đồ họa: Guardian

Huyền Lê (Theo AFP)